Reklamy

Wsiadanie na konia ze schodka czy z ziemi? Co ma znaczenie dla wygody i bezpieczeństwa konia

Wsiadanie na konia ze schodka czy z ziemi? Co ma znaczenie dla wygody i bezpieczeństwa konia

Wsiadanie trwa tylko chwilę, ale koń i siodło są wtedy obciążane nierównomiernie. Jeździec wkłada stopę w jedno strzemię, przenosi ciężar na jedną stronę i dopiero potem znajduje się nad grzbietem konia. Dlatego wybór między wsiadaniem z ziemi a korzystaniem ze schodka nie jest wyłącznie kwestią tradycji. Liczą się wysokość konia, sprawność jeźdźca, stabilność siodła oraz to, czy koń potrafi spokojnie stać.

Co dzieje się podczas wsiadania z ziemi?

Przy typowym wsiadaniu od lewej strony jeździec opiera ciężar w lewym strzemieniu i podciąga ciało w górę. Siodło jest wtedy pociągane na bok, a nacisk na grzbiet nie rozkłada się symetrycznie. Pomiary wykazały, że podczas wsiadania z ziemi siły i szczytowe naciski mogą być większe niż przy korzystaniu z podwyższenia. Nie oznacza to, że pojedyncze wejście z ziemi automatycznie powoduje uraz, ale uzasadnia ograniczanie zbędnego obciążenia.

Różnica jest szczególnie praktyczna, gdy koń jest wysoki, a jeździec niski lub ma ograniczoną ruchomość. Im wyżej trzeba unieść ciało i im dłużej ciężar pozostaje w jednym strzemieniu, tym trudniej wejść płynnie. Jeżeli przy tym siodło wyraźnie się obraca, nie warto po prostu mocniej dociągać popręgu. Trzeba przyjrzeć się dopasowaniu sprzętu, technice i ustawieniu konia.

Dlaczego schodek często ułatwia zadanie?

Stabilne podwyższenie zmniejsza różnicę wysokości między jeźdźcem a siodłem. Dzięki temu można krócej obciążać strzemię, łatwiej przenieść nogę nad koniem i spokojniej usiąść. Mniej wymagający ruch ułatwia też jeźdźcowi zachowanie równowagi.

Sam schodek nie gwarantuje bezpieczeństwa. Powinien być stabilny i stać na równym podłożu, a koń musi mieć miejsce, by podejść i zatrzymać się równolegle. Jeśli odsuwa zad, cofa się albo rusza w chwili wkładania stopy w strzemię, problemu nie rozwiązuje przytrzymywanie go za wszelką cenę.

Spokojne stanie to umiejętność, której można nauczyć

Pracę przy schodku warto rozłożyć na małe etapy. Najpierw koń uczy się spokojnego podejścia i zatrzymania obok podwyższenia. Potem jeździec staje na schodku, dotyka siodła, lekko obciąża strzemię i dopiero później wsiada. Pożądane zachowanie warto wzmacniać szybko i czytelnie, na przykład zwolnieniem lekkiego nacisku, spokojnym głosem, drapaniem lub inną odpowiednią nagrodą.

Jeżeli koń odchodzi, lepiej wrócić do łatwiejszego etapu niż zamieniać wsiadanie w przepychankę. Wymuszanie bezruchu silnym trzymaniem wodzy albo karaniem może zwiększać napięcie i tworzyć złe skojarzenia z miejscem wsiadania. Celem jest koń, który rozumie zadanie i potrafi spokojnie czekać.

Kiedy wsiadanie z ziemi może być rozsądne?

Nie zawsze pod ręką jest schodek. Jeżeli koń stoi spokojnie, siodło pozostaje stabilne, a jeździec potrafi wejść płynnie bez długiego wiszenia na strzemieniu, okazjonalne wsiadanie z ziemi może być praktyczną umiejętnością. W terenie po zejściu z konia możliwość ponownego wejścia bywa potrzebna; czasem można wykorzystać bezpieczne naturalne podwyższenie.

Warto zmienić rutynę, gdy wsiadanie wymaga mocnego podciągania się, siodło obraca się, koń wyraźnie traci równowagę albo jeździec ma trudność z kontrolowanym znalezieniem się w siodle. W takim przypadku schodek jest prostym sposobem na ograniczenie zbędnego obciążenia.

Nagła niechęć do wsiadania wymaga uwagi

Jeśli koń wcześniej stał spokojnie, a nagle zaczyna unikać siodłania, wsiadania lub dotykania okolicy grzbietu, nie warto automatycznie uznawać tego za nieposłuszeństwo. Przyczyną może być między innymi dyskomfort, problem ze sprzętem, napięcie albo wcześniejsze nieprzyjemne doświadczenie. Potrzebna jest szersza ocena zdrowia, dopasowania siodła i zachowania konia, a nie diagnoza stawiana na podstawie jednego objawu.

Dobry sposób wsiadania ogranicza niepotrzebne siły działające na konia i siodło, a jednocześnie pozwala jeźdźcowi zachować równowagę. Dla wielu par koń–jeździec stabilny schodek będzie więc rozsądnym wyborem. Ważniejsza od samej zasady „z ziemi czy ze schodka” jest jakość wykonania i reakcja konkretnego konia.